
1. Excel Nedir?
Excel, Microsoft tarafından geliştirilen güçlü bir elektronik tablo programıdır. İş dünyasında veri analizi, raporlama, finansal modelleme ve otomasyon gibi birçok alanda kullanılır.
Excel’in Avantajları
- Kullanıcı dostu arayüz: Kolay öğrenilebilir ve uygulanabilir.
- Güçlü veri analizi yetenekleri: Formüller, Pivot tablolar ve grafiklerle detaylı analiz yapabilir.
- Veri temizleme ve işleme: Power Query ile verileri kolayca düzenleyebilirsiniz.
- Otomasyon desteği: VBA (Visual Basic for Applications) ile tekrarlayan işlemleri otomatikleştirebilirsiniz.
2. Excel’in Temel Kavramları
2.1 Hücreler, Satırlar ve Sütunlar
Excel’de veriler hücreler içinde saklanır. Hücreler satırlar ve sütunlar ile organize edilir.
2.2 Formüller ve Fonksiyonlar
Excel’de en çok kullanılan bazı temel fonksiyonlar şunlardır:
- SUM() – Toplama işlemi
- AVERAGE() – Ortalama hesaplama
- IF() – Koşullu hesaplama
- VLOOKUP() / XLOOKUP() – Belirli bir değeri arama
- INDEX() & MATCH() – Daha esnek veri arama fonksiyonları
- TEXT() – Hücre içindeki verileri biçimlendirme
=SUM(A1:A10) # A1 ile A10 arasındaki hücreleri toplar
=IF(A1>100, "Yüksek", "Düşük") # A1 hücresindeki değer 100'den büyükse "Yüksek", değilse "Düşük" yazdırır
3. Excel ile Veri Analizi
3.1 Pivot Tablolar
Pivot tablolar, büyük veri kümelerini hızlı ve dinamik olarak özetlemek için kullanılır. Kullanımı için:
- Veri aralığını seçin.
- Ekle > PivotTable sekmesine tıklayın.
- İlgili alanları ekleyerek dinamik raporlar oluşturun.
- Filtreleme ve dilimleyiciler ekleyerek verileri daha interaktif hale getirin.
Pivot Table İle Yapabilecekleriniz:
- Toplam ve ortalama hesaplama
- Verileri gruplama (tarih bazlı, kategori bazlı)
- Özel hesaplamalar ekleme (Alan Hesaplamaları – Calculated Fields)
- Özet tablolar ve raporlar oluşturma
3.2 Power Pivot ile Veri Modelleme
Power Pivot, büyük veri setleriyle çalışmak ve gelişmiş veri modelleme yapmak için kullanılır. Power Pivot, Excel içindeki ilişkili tabloları yönetmenizi ve DAX (Data Analysis Expressions) formülleri ile hesaplamalar yapmanızı sağlar.
Power Pivot Kullanımı:
- Geliştirici sekmesinden Power Pivot’u etkinleştirin.
- Verileri Power Pivot’a aktarın.
- Tablolar arasındaki ilişkileri tanımlayın.
- DAX formülleri ile gelişmiş hesaplamalar yapın.
Örnek DAX Formülü:
Toplam_Satis = SUM(Satislar[Gelir])
Ortalama_Satis = AVERAGE(Satislar[Gelir])
3.3 Power Query ile Veri Temizleme ve Dönüştürme
Power Query, büyük veri setlerini temizlemek, dönüştürmek ve birleştirmek için kullanılan güçlü bir araçtır.
Power Query Kullanımı:
- Veri > Sorgular ve Bağlantılar > Yeni Sorgu sekmesini açın.
- CSV, SQL, Web API gibi farklı kaynaklardan veri içe aktarın.
- Filtreleme, sütun ekleme, veri dönüştürme işlemlerini gerçekleştirin.
- Sonuçları tablo olarak Excel’e yükleyin.
Power Query ile Yapabilecekleriniz:
- Veri kaynaklarını birleştirme (Birden fazla tabloyu birleştirme)
- Veri temizleme ve eksik verileri doldurma
- Otomatik veri yenileme ayarları yapma
4. VBA ile Excel Otomasyonu
4.1 VBA Nedir?
VBA (Visual Basic for Applications), Excel’de otomasyon işlemleri yapmak için kullanılan bir programlama dilidir. Makrolar oluşturmak için kullanılır.
4.2 VBA ile İlk Makronuzu Yazın
Makro kaydetmek için:
- Geliştirici Sekmesini Açın (Dosya > Seçenekler > Şeridi Özelleştir > Geliştirici’yi Etkinleştir)
- Makro Kaydet butonuna basın.
- Kodları yazın ve çalıştırın.
Örnek olarak, aşağıdaki VBA kodu bir hücreye otomatik olarak veri ekler:
Sub IlkMakrom()
Range("A1").Value = "Merhaba, Excel VBA!"
End Sub
5. Excel ve VBA ile Örnek Proje: Otomatik Raporlama
📌 Proje Konusu: Bir Excel raporunu otomatik olarak oluşturacak bir VBA makrosu yazacağız.
🔹 Adımlar:
- Veri Setini Hazırla: Örneğin, Satış verileri içeren bir tablo oluştur.
- Pivot Tabloyu VBA ile Güncelle:
Sub PivotGuncelle()
Dim pt As PivotTable
Set pt = ActiveSheet.PivotTables(1)
pt.RefreshTable
End Sub
- Koşullu Biçimlendirme Uygula:
Sub KosulluBicimlendirme()
Range("A1:A100").FormatConditions.Add Type:=xlCellValue, Operator:=xlGreater, Formula1:="=1000"
Range("A1:A100").FormatConditions(1).Interior.Color = RGB(255, 0, 0)
End Sub
- Power Query ile Verileri Güncelle:
Sub PowerQueryGuncelle()
Dim qt As QueryTable
For Each qt In ActiveSheet.QueryTables
qt.Refresh
Next qt
End Sub
- Raporu PDF Olarak Kaydet:
Sub PDFKaydet()
ActiveSheet.ExportAsFixedFormat Type:=xlTypePDF, Filename:= "C:\Rapor.pdf"
End Sub
Excel, Power Query, Power Pivot ve VBA, veri analizi ve otomasyon için güçlü araçlardır. Bu eğitimde temel Excel fonksiyonlarından, gelişmiş veri modelleme ve VBA kodlamaya kadar birçok konuyu ele aldık. Bu araçları kullanarak Excel’de güçlü veri analizleri yapabilir ve süreçleri otomatik hale getirebilirsiniz. 🚀
Eğitim içerikleri daha kapsamlı hale getirilerek güncellenmeye devam edecektir.